بلاغت و اعجاز بیانی قرآن کریم در انتقال عمیقترین مفاهیم الهی، همواره کانون توجه پژوهشگران بوده و کشف ابعاد پنهان آن، ضرورتی انکارناپذیر در مطالعات قرآنی است. در این میان، صنایع بدیعی نظیر تدبیج (تلوین) که از رنگهای ملموس و بصری برای رساندن معانی فراتر از ظاهر بهره میبرند، نقشی کلیدی در غنابخشی به کلام ایفا میکنند. چالش اصلی، فهم دقیق سازوکارهای معناساز این صنعت در آیات قرآن و تبیین کاربردهای آن است تا ابعاد تأویلی و تأثیرگذاری آن عیان شود. این مقاله با هدف تحلیل ساختارها و دلالتهای معنایی تدبیج در آیات منتخب قرآن کریم، با تمرکز بر نقش "رنگهای واقعی" در انتقال مفاهیم هستیشناختی، اخلاقی و غایی نگاشته شده است. رویکرد این تحقیق توصیفی-تحلیلی بوده و با تکیه بر تحلیل متون اصلی (قرآن کریم) و مراجعه به تفاسیر و منابع بلاغی معتبر صورت پذیرفته است. مهمترین یافته تحقیق نشان میدهد که تدبیج، فراتر از یک آرایه صرف، ابزاری قدرتمند برای ایجاد ارتباط میان محسوسات و معقولات است که با رمزگذاری مفاهیم پیچیده در قالب تصاویر بصری، تجربه خواننده را از متن به سطحی عمیقتر ارتقا بخشیده و بر اعجاز بیانی کلامالله میافزاید. این شیوه، در ادبیات فاخر فارسی نیز بازتاب یافته و نشاندهنده ظرفیت بیبدیل رنگها در بلاغت است.
انصاف, هادی و قاسم نژاد, زهرا . (1404). بررسی تدبیج (تلوین) در قرآن کریم و دلالتهای معنایی و بلاغی آن. مطالعات ادبی متون اسلامی, 10(28), -. doi: 10.22081/jrla.2026.74365.1422
MLA
انصاف, هادی , و قاسم نژاد, زهرا . "بررسی تدبیج (تلوین) در قرآن کریم و دلالتهای معنایی و بلاغی آن", مطالعات ادبی متون اسلامی, 10, 28, 1404, -. doi: 10.22081/jrla.2026.74365.1422
HARVARD
انصاف, هادی, قاسم نژاد, زهرا. (1404). 'بررسی تدبیج (تلوین) در قرآن کریم و دلالتهای معنایی و بلاغی آن', مطالعات ادبی متون اسلامی, 10(28), pp. -. doi: 10.22081/jrla.2026.74365.1422
CHICAGO
هادی انصاف و زهرا قاسم نژاد, "بررسی تدبیج (تلوین) در قرآن کریم و دلالتهای معنایی و بلاغی آن," مطالعات ادبی متون اسلامی, 10 28 (1404): -, doi: 10.22081/jrla.2026.74365.1422
VANCOUVER
انصاف, هادی, قاسم نژاد, زهرا. بررسی تدبیج (تلوین) در قرآن کریم و دلالتهای معنایی و بلاغی آن. مطالعات ادبی متون اسلامی, 1404; 10(28): -. doi: 10.22081/jrla.2026.74365.1422
)